Gezondheid tijdens je fietsvakantie

Fietsen in den vreemde is mooi en altijd spannend. Bewustwording van hetgeen er met je gezondheid kan gebeuren is belangrijk, maar gebruik het nooit als een reden om thuis achter de geraniums te blijven zitten.

Op deze pagina vertellen wij iets over:

Als je lichamelijke klachten hebt over het fietsen, dan kun je per e-mail een vraag stellen aan ‘fietsdokterKor van Hulten. Hij is expert op het gebied van zadelpijn, tintelende handen of voeten, en nek- en knieklachten.

Zadelpijn

Vaak onstaat zadelpijn door een verkeerde houding. Primair is een goede framemaat belangrijk, maar daarnaast zijn een goede zadel- en stuurafstelling belangrijk. En natuurlijk een goed zadel!

Veel fietsers zitten op een te zacht en te dik gel-zadel. Door het vele gel in het zadel worden bloedvatten en zenuwen afgeknepen. Over het algemeen zit je het best op je zitbotjes, dus een wat harder zadel zit beter. Een zadel van Terry heeft een stevige gel, en een leren Brooks zadel vormt zich na verloop van tijd naar je zitbotjes en zit na een infietsperiode fabelachtig. Heb je last van ‘broekbroei’, gebruik dan een Terry Climavent zadel. SQ-lab maakt zadels die de gevoelige delen meer ontlaten.

Ga af en toe op de trappers staan, dan kan het bloed weer door je billen stromen en kunnen de zenuwen weer even door hun baantjes gieren. Vrouwen die een kind hebben gebaard, hebben soms last van hun stuitje. Neem dan een zadel met een niet-doorlopende brug aan de achterzijde.
Koop je bij De Vakantiefietser een zadel en hij bevalt niet, dan mag je hem -onbeschadigd- binnen een week omruilen. Dat geldt echter niet voor Brooks zadels, omdat die zich aan je zitbotjes aanpassen.

Let er verder op dat je je billen laat wennen aan de fietskilometers. Dus ga niet -zoals mijn vader- op een mooie voorjaarsdag opeens 80 kilometer fietsen, dan krijg je gegarandeerd zadelpijn. Zet verder je zadel horizontaal en vergeet vooral niet met een koersbroek of koersonderbroek te fietsen.

Stuurpijn

Zit je voorovergebukt op je fiets (zoals racefietsers) dan is de kans groot dat je last van je handen (en je nek) krijgt. En racefietsers dan? Zij zetten vrijwel continu kracht op de trappers zodat hun billen en handen ontlast worden. Bovendien fietsen zij niet om de omgeving te bekijken, maar om te winnen. Daardoor kijken ze naar het gedeelte vlak voor hun fiets en minder naar de akkertjes en de bergen. Als Lance Armstrong een dagje zou gaan fietsen met zijn vrouw, zou hij hoogstwaarschijnlijk zadelpijn krijgen.

Een vakantiefietser trapt meer ontspannen waardoor er meer gewicht op het stuur (en zadel) komt. Neem voor je fietsvakantie daarom een stuur waarop je je handen in meerdere posities kunt zetten. Dus een ATB-stuur met barends of een vlinderstuur.

Vrouwen hebben gemiddeld kortere armen dan mannen, waardoor zij meer voorovergebukt zitten. Hierdoor komt er meer gewicht op de handen. Ook hier is dus een goede framemaat belangrijk. Een verstelbare stuurpen kan ook goed helpen. Immers hiermee breng je het stuur dichter (en hoger) naar je toe.

Stel de remgrepen en derailleurschakelaars zo af dat je makkelijk je handen er overheen kunt leggen. Te dikke handvatten of een te breed stuur zijn ook niet bevorderlijk voor het rijcomfort. Maak desnoods jouw rechte stuur wat smaller met een pijpesnijder. En je hebt ook ergonomische Ergon handvatten, die de druk op de handen wat beter verdelen.

Voorbereiding

  • Thuis moet je natuurlijk al de nodige kilometers vreten voordat je in het buitenland gaat rondtoeren.
  • Wen thuis vast aan het achter elkaar fietsen. Het is beter voor de relatie wanneer de langzaamste voorop fietst. In elkaars kielzog rijden, zoals wielrenners, raad ik af. En als je dat doet, draag dan zeker een helm.
  • Zorg ervoor dat niet alleen jijzelf vóór vertrek in orde bent, maar ook de fietsen. Tips hoe je je fiets prepareert voor een fietsvakantie »
  • Als je ver weg gaat, houd er dan rekening mee dat een aantal vaccinaties verplicht is, of wordt aangeraden.

Dinsdag 10 april 2018 is de cursus Wereldreis maken pee fietsreis. Let op, deze is slechts 2 maal per jaar!

Op de plaats van bestemming

Neem na aankomst een paar dagen de tijd om te acclimatiseren. Wanneer je een lange vlucht hebt gemaakt zul je even moeten wennen aan het tijdsverschil. Als je moe bent en dan de eerste dag van alles en nog wat gaat bezichtigen, ben je kwetsbaar voor ziekten.

Bergen

Ben je zojuist aangekomen in bijvoorbeeld La Paz of Quito, houd dan rekening met het hoogteverschil. Op grote hoogte ben je snel buiten adem omdat de lucht minder zuurstof bevat. Je kunt ook de hoogteziekte oplopen, deze kan dodelijk zijn! Als je je hoog in de bergen niet lekker voelt en je vertoont de symptomen van hoogteziekte (hoofdpijn, duizelig), zorg dan dat je zo snel mogelijk afdaalt. Luister vooral naar je lichaam! Als je door omstandigheden niet af kunt dalen, dan kun je de medicijnen Acetazolamide of Nifedipine gebruiken. In Zuid-Amerika worden ook coca-bladeren gebruikt om hoogteziekte tegen te gaan (in je thee of gewoon kauwen)

Warme zonnige landen

Maak als het even kan geen gebruik van air-conditioning. Afgezien van een verkoudheid die je op kunt lopen, wen je op deze manier nooit aan de hitte.
Als je niet goed tegen warmte kunt, beperk je fietstijden tot de ochtend en de namiddag en hou in de middag een lange pauze; de siësta is niet uit luiheid ontstaan…
Gebruik altijd een waterproof zonnemelk (Bijvoorbeeld Nivea), dat zweet je minder snel af. Draag een zonnebril die UV-A en UV-B tegenhoudt en drink voldoende. En hiermee bedoel ik dus geen bier, breezers of bacootjes.
Reizigers die naar warme oorden afreizen, krijgen soms lichamelijke klachten zoals diarree, zie eten en drinken.

Bestemmingen ver weg

Ben je nog nooit ver buiten onze landgrenzen geweest, houd dan rekening met een cultuurschok. Dit staat uitgebreider beschreven onder Cultuurschok.

De eerste fietsdag

Maak nooit gebruik van het recht om naast elkaar te mogen fietsen. Als je krap wordt ingehaald en je moet uitwijken, levert een fietser naast je een probleem op. Monteer een spiegeltje op je stuur dan kun je altijd achter je kijken zonder je hoofd om te draaien.

Fietsen binnen de bebouwde kom

Als je door drukke steden fietst, is het niet ondenkbaar dat je elkaar uit het oog verliest. Spreek daarom altijd een plaats af waar je elkaar in geval van nood ontmoet. Het plaatselijke hoofdpostkantoor is een goede keuze; een centraal gelegen trein- of busstation niet, omdat het daar meestal wemelt van de mensen. Fiets in buitenlandse steden zoals je bij ons behoort te fietsen. Rijd nooit door rood licht en geef goed aan als je van rijbaan wisselt of afslaat. Pas goed op voor afwijkende verkeerssituaties: in sommige steden, zoals Singapore, zijn aparte busstroken, zodat je links wordt ingehaald door brullende bussen en rechts door jakkerende auto’s. Een alternatieve route kan uitkomst brengen.
In sommige landen wordt links gereden. Let goed op bij het oversteken van de straat en kruisingen. Rotondes, die je daar linksom moet passeren, kunnen voor verwarrende problemen zorgen.

Fietsen buiten de bebouwde kom

In landen buiten Nederland mag je doorgaans op veel wegen buiten de bebouwde kom rijden. Omdat in de regel een vluchtstrook ontbreekt, krijg je soms te maken met bussen en vrachtwagens die je rakelings passeren en de haren van je arm afscheren.

’s Avonds fietsen?

Als de zon onder gaat is het op de weg vaak pikkedonker, want wegverlichting is zeldzaam. Ga daarom nooit in het donker fietsen, ook al heb je licht op je fiets. Het is beter om te stoppen en je tentje langs de kant van de weg op te zetten of te vragen of je bij iemand kunt overnachten.

Toch is verlichting handig voor die keer dat je even de stad in wilt, door een tunnel moet, of nog een halfuurtje moet doortrappen. Dan is een goede naafdynamo erg handig. Dat is een dynamo die in je voorwiel zit ingebouwd. Een goede naafdynamo loopt erg licht als je geen stroom gebruikt. Pas als je je licht aan doet, gaat het wiel zwaarder rollen, maar rolt veel lichter dan met een conventionele dyanmo. Met name de naafdyanmo’s van SON zijn erg goed. Let op er zijn goedkope naafdynamo’s van Shimano die wij afraden.

Openbaar vervoer

In de derde wereld worden de bussen vaak volgepropt, want elke passagier extra betekent meer geld. Wanneer je als fietser een stukje over wilt slaan -een drukke weg met veel verkeer is een gerechtvaardigd excuus- is het openbaar vervoer handig. Vaak kan de fiets in de trein mee of boven op de bus mee. Maak je niet al te druk om lakbeschadigingen. De regels om de fiets mee te nemen in de trein verschillen per land. Soms mag je ze mee de coupe innemen, maar soms moeten ze in een aparte bagagewagon. Het is handig als je een stel bindriemen bij je hebt, dan kun je altijd je fiets goed vastzetten.

Dieren

Gevaarlijke dieren kunnen slangen en schorpioenen zijn. De kans dat ze giftig zijn is erg klein. Ook hier geldt: oppassen is beter dan genezen. Loop nooit blootsvoets door hoog gras. De laatste jaren zijn sportslippers in gebruik geraakt bij veel reizigers; wees hier voorzichtig mee, met name in de tropen. Als een slang of schorpioen bijt, zal hij in de voeten bijten. Steek ook nooit je handen zomaar in een fietstas die de hele nacht buiten heeft gestaan en trek ook niet zonder pardon je schoenen aan. Geef eerst een schop tegen de tassen en de schoenen en kijk dan voorzichtig of er iets uitkruipt. De meeste dieren zijn bang voor mensen, de mens is tenslotte hun grootste vijand. Kakkerlakken en spinnen zijn misschien vies en eng, maar gevaarlijk zijn kakkerlakken nooit en spinnen zelden.

EHBO-doos

Een kleine EHBO-set mag natuurlijk nooit ontbreken. Gebruik een opvallende rode EHBO-tas, die je in een keer kunt uitrollen. Als je hem dan nodig hebt (en dan is er meestal haast bij), dan kun je hem in een keer uitrollen en de spullen eruit halen. Bij een doos is dat niet altijd mogelijk. En doe de EHBO-tas altijd bovenin je rechterachtertas. Fiets je met z’n tweetjes, spreek dat dan af. Controleer ieder jaar voor vertrek de EHBO-doos. Zie de paklijst voor de inhoud hiervan.

Fietsen in de tropen?

Als fietser in de tropen is het verstandig om een aantal voorzorgsmaatregelen te nemen, zoals anti-malaria middelen en vaccinaties. Houd hiermee rekening met je budget! Ik (Eric) heb bij elkaar meer dan twee jaar in de tropen gefietst en heb een ruime ervaring met de do’s and dont’s.
Zie de pagina over andere culturen waar e.e.a over vaccinaties staat. Maar ga wel bij je huisarts of bij een gespecialiseerde instelling langs voor een up-to-date advies!

In de winkel verkopen wij niet alleen klamboes en EHBO-sets, maar ook een tekentang, DEET en ORS.

Eten en drinken

Door verkeerd eten kun je diarree krijgen. Dat is dan ook het meest voorkomende probleem bij reizigers zuidelijke landen. Diarree wordt in elk land anders genoemd: in India de Delhi Belly, in Gambia de ‘Banjul-belly’, de ‘Turista’ in Mexico of ‘Montezuma’s Race’ in Zuid-Amerika. Je kunt Norit innemen of Imodium, maar ik geef er de voorkeur aan om het lichaam zelf zijn werk te laten doen. Diarree is een reactie van het lichaam om schadelijke stoffen zo snel mogelijk kwijt te raken. Vandaar dat het meestal ‘als poepen’ opkomt. Op deze manier kan het lichaam zelf zijn afweerstoffen opbouwen en word je langzaam resistent. Neem nooit Imodium in als er bloed in je uitwerpselen zit!
Pas als de diarree heel erg is, of langer dan drie dagen duurt, zou ik iets innemen. Als het dan nog niet over is, raadpleeg dan een dokter; uitdroging door diarree is niet ondenkbaar. Uitdroging kun je voorkomen door het gebruik van O.R.S. (Oral Rehydration Solution). Dit is een suiker/zoutoplossing die je moet oplossen in water; uiteraard gedesinfecteerd water. O.R.S. is met een lekkere smaak verkrijgbaar in de winkel. Ach, en heb je diarree tijdens het fietsen, dan moet je het maar positief inzien; je hebt een dubbel gel-zadel:-)

Voorkomen is beter dan genezen. Diarree kan een aantal oorzaken hebben. Het lichaam moet nog wennen aan de hoge temperaturen en het vreemde eten. Was je handen voor het koken en eten, en na het toiletbezoek. Let goed op wat je eet en drinkt. Meestal is diarree het gevolg van eten of drankjes die ‘besmet’ zijn. Lees daarom aandachtig de stukjes over water en voedsel.

Water

Fietsers verbruiken nogal veel vocht, dus is het logisch dat ze veel drinken. Zorg daarom goed voor het desinfecteren van water. Dit kun je het beste doen door het water te koken; minimaal vijf minuten, op grote hoogte minstens twee keer zo lang. Een handiger mogelijkheid is een waterfilter waarmee je de meeste schadelijke bacillen en parasieten verwijdert. Ikzelf gebruik al jaren het Katadyn pocketfilter. Niet het goedkoopste, maar het feit dat Katadyn al tientallen jaren wordt gebruikt bij grote expedities is voor mij reden genoeg. De MSR miniworks is een goedkoper kunststof waterfilter dat iets minder degelijk is dan Katadyn, maar net zo goed.

Als je een waterfilter te groot vindt, overweeg dan een Miox. Dit is een soort van chloorfabriekje dat de grootte heeft van een dikke sigaar. Als je niet van plan bent een waterfilter mee te nemen, neem dan toch maar een Care-plus Filtrix waterfilter mee. Dit is een soort dik rietje waarmee je 100 liter water kunt filteren en is ideaal voor noodgevallen! Je kunt water ook desinfecteren met chloor-, jodium-, of Micropurtabletten of Hadex druppels. Deze methode is echter minder betrouwbaar en een groot nadeel is dat de pillen een paar uur in het water moeten oplossen alvorens het zuiver is.

Uiteraard kun je ook water in flessen kopen, maar in sommige landen wordt hiermee gefraudeerd. Maak daarom na gebruik de fles stuk, hoe vriendelijk de ober ook om de lege fles vraagt. Vaak wordt de fles na gebruik gevuld met verontreinigd water en wordt er een nieuwe ‘verzegelde’ dop op gedaan. Realiseer je dat alles waarbij water wordt gebruikt een mogelijke bron van besmetting is. Denk hierbij aan gewassen fruit, rauwe salades en ijsblokjes. Iets ijskouds drinken kan bovendien slecht vallen.

Wanneer je fietst in de tropen zul je veel zweten. Dat is een goed teken, want zweten is een mechanisme om teveel lichaamswarmte kwijt te raken. Als je zweet moet je op oppassen dat je geen vochtgebrek krijgt en dus veel drinken; te weinig drinken maakt je lusteloos. Vochtgebrek is merkbaar aan de kleur van de urine; deze is dan donker-oranje. Wat extra zout door het eten kan handig zijn om het vocht beter vast te houden en om zoutgebrek aan te zuiveren.
Bij zoutgebrek kun je duizelig worden; een goede controle is het proeven van je zweet. Wanneer dit niet zout smaakt, is er een tekort ontstaan.

Voedsel

Diarree kan ook ontstaan door verkeerd voedsel. Eet geen salades en ongeschild fruit. Vergeet de rode biefstuk of schelpdieren maar; zorg dat vlees altijd goed is doorbakken. Voedsel dat al gebakken of gekookt is en in pannetjes klaar staat om weer verwarmd te worden, kan ook schadelijke bacteriën bevatten. Als iets uit zo’n bak geschept wordt, vraag dan even of ze het opnieuw willen verhitten.

Eten langs de kant van de weg kan soms erg lekker zijn, maar voorzichtigheid is geboden. We hebben goede ervaringen met ‘Warungs’ in Indonesië, ‘Koewie-Tio’-kraampjes in Thailand en de kraampjes in Cuba. Vooral in zuidoost-Azie, kun je vaak lekkere noedelsoep en verse eten. Of het nu China, Thailand, Maleisië, Myanmar, Vietnam of Laos is.

In Pakistan hebben Marijke en ik regelmatig zelf gekookt als een van ons een lichte vorm van diarree had. Om verdere problemen te voorkomen, kochten we op de plaatselijke markten groente, aardappels of rijst. Op deze manier wisten we zeker dat hetgeen we binnen kregen ‘veilig’ was. We nemen daarom bijna altijd een benzinebrander mee.

Bezuinig nooit op het eten. We zijn wel eens reizigers tegengekomen die zo lang mogelijk van huis wilden blijven en daarom superlowbudget reisden; dit soort toeristen krijgt al snel gebrek aan vitamines en mineralen en wordt dus vatbaarder voor diarree et cetera. Een goede aanvulling op eenzijdig eten zijn multivitaminepillen. Voor een paar weken kan een westers doorvoed lijf een tekort aan vitaminen en mineralen wel aan, maar wanneer je maanden achtereen in derde wereldlanden fietst, zijn vitaminepillen zeker aan te raden. Gevriesdroogde maaltijden zijn compact en licht en kunnen in noodgevallen goed van pas komen. Maar je kunt ook bij Albert Heijn ook een zakje Spagheroni of een doosje Unox puree en boerenkool kopen. Neem dan ook wat bouillonblokjes mee, lekke om alles op smaak te brengen.
Als je zelf wil koken, neem dan een benzinebrander mee. Campinggaz mag je niet meenemen in het vliegtuig en is bovendien in veel landen niet te koop. Benzine daarentegen is in iedere stad verkrijgbaar.

Vegetarisme op reis

Al even over de grens wordt het als vegetariër al moeilijk om vleesvervangende producten te vinden. Al wordt het met de jaren wel makkelijker. Zeker als fietser nemen je krachten snel af als je niet gebalanceerd eet. Marijke, die vegetariër is (of eigenlijk pescetarier omdat ze wel vis eet), heeft zelf al eens ondervonden wat de gevolgen hiervan zijn. Ondanks twee maanden fietsen door Thailand, Maleisië en Indonesië hield ze vast aan haar principes. Ondanks dat ze veel tahoe, noten en vis at, raakte ze sterk verzwakt. Na twintig kilometer fietsen was ze al afgepeigerd. Daarom is het noodzaak om je principes tijdelijk aan de kant te schuiven. Marijke snijdt tijdens vakanties haar vlees altijd in minuscule stukjes en prakt deze dan door haar eten. Zo krijgt ze wel de nodige vezels en mineralen binnen, maar merkt ze niet dat ze vlees eet. Je hebt tegen

 

woordig wel vleesvervangende ‘ vitaminepillen’ maar die zijn ook niet voldoende.

Toch hoor ik steeds vaker van vegetarische reizigers die geen enkel probleem hadden met het laten staan van vlees tijdens een lange reis. Dus ach, misschien had de verzwakking van Marijke andere oorzaken? Ieder moet in ieder geval voor zichzelf besluiten wat hij of zij eet. Om eerlijk te zijn, zelfs voor mij valt het niet mee om in het buitenland het vlees te eten, zo smerig is het soms…

Goed voorbereid op vakantie

Je gezondheid is belangrijk onderdeel van je fietsvakantie, maar er komt een hoop meer bij kijken. In onze winkel geven we daarom cursussen voor mensen die op fietsvakantie gaan, zoals:

  • Cursus fietsreparatie
  • Cursus navigeren met je telefoon en GPS
  • Workshop voorbereiden fietsvakantie naar Azië
  • En uiteraard een cursus wereldreis voorbereiden

Bekijk onze cursussen

Meer tips voor het voorbereiden op je fietsvakantie

 

Deel deze pagina met anderen