Zoals een Koga Signature met riemaandrijving: Koga Miyata heeft voor mij een prototype fiets met riemaandrijving gebouwd. Uiteraard met Rohloff-naaf, hydraulische remmen en een SON-naafdynamo. Ik ben natuurlijk zeer vereerd en heb een nieuwe fiets onder mijn kont. Als je langskomt in de winkel kun je hem bewonderen (maar hij is nog wel smerig hoor!)
Over de riemaandrijving heb ik al een positief stuk geschreven, maar niet iedere fietsenfabrikant is er (tot nu toe) enthousiast over. Dus tijd om de riemaandrijving zelf aan de kaak te stellen.
Koga had al ervaring opgedaan met de Adapter. Die kreeg in plaats van een fietsketting een soort van gekartelde V-snaar, de riemaandrijving, officieel genoemd de Gates belt-drive. Ook Santos en Van Nicholas hebben al fietsen met een riemaandrijving gebouwd.
De dag voor vertrek kreeg ik de Koga binnen, dus het zal mij benieuwen…
Maar waar ga ik bij de test op letten?
Ik ga hem testen op gebruiksgemak, degelijkheid en duurzaamheid.
- Gebruiksgemak bekent vooral voelen en geen aandacht aan besteden.
- Degelijkheid komt aan bod omdat wij bij temperaturen van onder de nul tot boven de 35 graden zullen fietsen. En als ik met al mijn spullen in de Indiase Himalaya een helling van 25 procent moet nemen, dan komt er veel kracht op de riem te staan. Bovendien zullen de wegen vaak onverhard zijn, zodat er nog harder getrapt moet worden.
- Halverwege de tocht zal ik een destructieve test uitvoeren. Altijd leuk om te doen! Ik zal in de riem met een mes een inkeping maken en kijken wanneer hij scheurt (als hij al scheurt).
Ik doe dit pas als wij uit de bergen zijn, anders wordt het voor mij persoonlijk te gevaarlijk. Even voor mijn moeder: Ma, maak je geen zorgen hoor! Als hij scheurt heb ik een reserveriem bij me en zelfs nog een normaal voorblad, achterkransje en ketting. En ik zal hem ook nog zonder snubber (aandrukrol) testen. - De duurzaamheid zal zich beperken tot deze tocht van twee maanden door de Indiase deelstaten Arunachal Pradesh en Assam. Het zullen dus geen tienduizenden kilometers worden, maar eerder een paar duizend.
Rohloff-naaf voor de Gates-riem.
De Rohloffnaaf voor deze Koga is speciaal door Rohloff geleverd en zal ik ook testen.Maar daar maak ik mij geen zorgen over. Hij wordt geleverd inclusief aluminium voorblad, achterkrans en zogenaamde ‘snubber’. Rohloff heeft namelijk aangetoond dat bij extreme belasting de riem van de achterkrans kan afspringen. De ‘snubber’ is een wieltje dat niet meedraait (dus geen verhoogde wrijving geeft) en die dat zou moeten voorkomen. Het serienummer van de naaf is 113.561, hoger heb ik hem nog niet gezien. Na het eerste traject in het Himalaya zal ik de ‘snubber’ voor de tweede himalaya-etappe eraf halen en kijken of de riem bij flink hard trappen eraf springt.
DE TEST
1. Gebruiksgemak
Je kent het wel: je hangt een jas of een handdoek over je fiets en hij komt tegen de ketting. Of: je stapt af en je fiets leunt tegen de binnenkant van je been en de ketting raakt je broek. Nou met een riem heb je die viezigheid allemaal niet. De riem krijgt van mij een dikke 10 als waardering. Hij heeft het de hele tocht goed gedaan.
Oh ja, olie op de ketting is dus niet meer nodig. Carla met haar kettingfiets vanaf nu zelf olie op de ketting doen. Dat is dus niet gebeurd… Af en toe piepte haar ketting nogal en die is nu helemaal versleten.
2. Degelijkheid.
Ik had verwacht dat met het temperatuurbereik tijdens deze reis dat de riem wel nagespannen moest worden. Maar zowel bij 10 graden onder nul als bij 35 graden, blijft d spanning constant. Wel piepte de riem soms onder het vriespunt. Ik ga dat thuis nog verder onderzoeken.
Als ik bij een steile helling met volle kracht op de trappers ging staan, hield de riem zich goed.
Ik heb op een gegeven moment de riem half op het voorblad en later half op het achterkransje gelegd (zoals hier op de foto rechtsboven).
Toen ik wegfietste, corrigeerde de riem zichzelf en kwam weer goed op het voorblad en het achterkransje.
Ik heb als test het achterwiel scheef gezet. Toen liep bij flink hard trappen de riem er vanaf. Aan de binnenkant zaten er toen wat rafels. Ik heb de riem teruggelegd en heb het wiel weer rechtgezet. Verder geen problemen gehad.
3. De destructieve test
Ik heb de riem vijfhonderd kilometer voor het einde van de tocht met een mes ingesneden. Aan de binnenkant, tot twee millimeter diep over de hele dikte. 
Nou, hij is niet gescheurd! Dit betekent dus dat voor beschadigingen van scherpe opspringende steentjes je niet zo bang hoeft te zijn.
Aan het einde van onze tocht, kon ik pas na veel moeite de inkeping vinden omdat de riem erg smerig was zoals je hiernaast kunt zien.
De inkeping was niet dieper geworden, dus ik heb de reserveriem niet nodig gehad (mijn moeder ook weer blij)
Test zonder ‘snubber’
Ik heb deze in de bergen er vanaf gehaald. De riem is er daarna nooit afgelopen. De snubber kunnen we dus wel weglaten, al zal hij bij iedere fiets wel meegeleverd worden. Het is namelijk een eis van Rohloff.
Ik moet er wel bij zeggen dat ik heel constant fiets en daarbij ook een constante kracht uitoefen. Ik kan mij voorstellen dat de snubber bij een explosieve kracht (zoals bij de start van een Mountainbikewedstrijd of zo) wel zin heeft.
4. Duurzaamheid
Tja, alles draait en doet wat het moet doen.
Hoelang de riem meegaat, durf ik nog niet te zeggen, maar van klanten die er al veel mee gereden hebben, weet ik dat hij langer meegaat dan een ketting. Ik durf de riem voor zeker achtduizend kilometer te garanderen. Maar misschien dat dit in de toekomst meer wordt. Een ketting gaat meestal iets van drie- tot vijfduizend mee.
Goed bezig Eric!
Nog even en Eric fietst op een Idworx met Rohloff riemaandrijving;-)
Wie het weet, mag het zeggen…
Ik heb vandaag de riem met een mes bewerkt En nu eens kijken of de riem het het laatstetraject in India houdt of toch nog scheurt!
Filmpje en foto’s volgen over een paar weken.
HOI Eric,
Wat ben ik blij dat ik dit lees. Ik heb een Santos met Rohloffnaaf en riem in de bestelling staan. Ik twijfelde (twijfel) nog, riem of ketting. De e-mail uitwisseling tussen jou, de bowers, de ontwikkelaars, bracht mij aan het twijfelen. Maar jouw reis met het testen brengen weer nieuwe inzichten betreffende de riem.
Ik wens jou en carla nog veel fietsplezier en wellicht tot ziens in de winkel
Henk Rutten
Ik denk ook aan een fiets met riemaandrijving en deze test is dus zeer welkom. Die opmerking over dat piepen verontrust me wel. Enig idee waaraan dat zou liggen?
Ik denk dat ik hem te strak had gespannen:-)
En het was erg koud. Ik ga in januari (dan ben ik thuis) een riem doormidden snijden en de lengte opmeten. Daarna leg ik hem een nacht in de vriezer en meet hem opnieuw. Ik ben benieuwd wat het uitzettingscoefficient is.
Roland (en ieder ander), je bent van harte welkom in de winkel om een testrit te maken. Maar alleen als je bij ons een fiets wilt kopen. (er is te vaak misbruik van gemaakt:-)
De fiets krimpt ook in de kou. Ik weet niet of dat meer is of minder dan de riem. Heb je een grote vriezer?
Door de riem te poederen met talkpoeder word deze goed gesmeerd en zal hij niet meer piepen. Wij hebben een aantal motorfietsen met een dergelijke riem in onderhoud met een vermogen van rond de 85 pk. Deze riemen gaan zeker 10000 km mee en er word geadviseerd na 12000 km deze te vervangen. Ik ben zeer positief over deze vorm van aandrijving.
Hoi Rob,
dank je wel voor de tip!
Eric
Hallo Eric, ik vind het super dat je nieuwe innovaties test en er enthousiast over bent. De taak van de fietsenfabrikanten is de voor en nadelen precies af te wegen waarbij de veiligheid altijd bovenaan dient te staan.
Op het moment worden de problemen echter steeds groter (mijn inziens nu al te veel breuken en sinds deze winter duidelijke problemen met sneeuw die ook voor plakkerige modder gelden).
Info van Gates zelf (November 2009):
“Erfolgt der Einsatz jedoch in Umgebungen mit Schmutz und Schlamm, so ist der Verschleiß, der zuerst an der hinteren Riemenscheibe auftritt, von vielen Faktoren abhängig (trocken/feucht; Sand, Lehm, Ton, Korngröße etc.) und nicht vorauszusagen. Ursache dafür ist, dass sich Schmutzpartikel in den Kunststoff des Riemens einlagern. Je nach Art des Schmutzes, kann die Hartschicht an den Riemenscheiben verschleißen Durch lehmartigen Schmutz, ebenso durch Schnee und Eis können sich, ähnlich wie beim Kettentrieb im Winterbetrieb, auch bei den Riemenscheiben die Zahnlücken zusetzen, Wir werden unsere Kunden über diese Umstände im Rahmen der Bedienungsanleitung hinweisen”.
Nu, volgens de laatste infos van Rohloff/Gates, wordt het rijden in sneeuw/ijs door beide firmas afgeraden of niet meer toegestaan omdat de riem over gaat springen en/of afloopt wat in beide gevallen tot breuken kan leiden.
Ook interessant trouwens:
http://velotraum.de/news/kein-Gates-Carbon-Drive-riemenantrieb-bei-velotraum-fuer-2010#Kommentar
Kan je zo’n riemaandrijving ook op een Brompton zetten?
Dag Gerrit,
dank je wel voor jouw reactie. Ik kan mij voorstellen dat je terughoudend bent, zou ik ook doen met zo’n goed merk als idworx. Toch heb ik zelf en ook mijn klanten nog geen slechte ervaringen met de riem. Maar ik kan mij voorstellen dat een mountainbiker met zijn explosieve kracht de riem veel zwaarder belast. In ieder geval tot 1 maart, leuk dat je hier weer een verhaal over jouw idworxen komt vertellen.
Jappe, het frame moet deelbaar zijn, want in tegenstelling tot een fietsketting kun je een riem niet doormidden ‘ponsen’. Dus ik denk niet dat dat gaat lukken.
Beste Eric,
Kan je een foto plaatsen waarop je kan zien hoe de achtervork van deze Koga deelbaar is gemaakt?
En, is al bekend wanneer de Signature Rohloff met riemaandrijving leverbaar wordt?
Dag Jules,
Koga gaat deze fiets op dit moment niet in productie nemen. Maar wellicht dat ze in Heerenveen daar over een maand anders over denken.
Als je naar boven scrolt, kun je op de laatste foto de zwarte bout zien die het frame bij elkaar houdt.
Hallo Eric,
Leuke grondige ‘real-life-live-action-test’! Wij zagenn in onze dromen onze Idworx Off Rohlers al omgebouwd met riemaandrijving. Maar dat heb ik vaker, zo’n droom waarin ik geen last heb van persoonlijke of technische beperkingen… Een deelbaar frame hebben we niet.
Een ander – nog grundlicher – stuk met zo ongeveer alle ins en outs is inmiddels uit Gerrit Gaastra’s pen komen vloeien:
http://www.idworx-bikes.de/nl/riemaandrijving.php
(nederlands talig)
Hij zal het wel vergeten zijn te posten of het is heet van de naald.
Dag Marcel,
Van officiële zijde heb ik noch van Rohloff noch van Gates ooit iets specifieks gehoord.
Eric
Hallo Eric,
In de gebruiksaanwijzing van Gates staat b.v. deze waarschuwing. Er staat het volgende:
Belangrijk!
Houdt u er rekening mee dat bij gebruik van de fiets in ijs-en sneeuwcondities de tandriemschijven vol kunnen lopen. Hierdoor kan de riem van de riemschijf lopen of over de riemschijf springen. Beide situaties kunnen van invloed zijn op de veiligheid tijdens het fietsen. Het gebruik van de de fiets in ijs- en sneeuwcondities is daarom af te raden. Gebruik van de fiets in situaties met leem of zeer veel modder is om dezelfde reden af te raden.
Meer is te vinden op deze link:
http://www.g-boxx.com/pdf/Gates-Rohloff-manual-nl.pdf
Martin